Tôi có nên mua DLSR không?

Chút tản mạn về máy ảnh

Tôi có nên mua DLSR (máy ảnh kỹ thuật số có thể thay đổi ống kính) không? Nếu bạn đang tự hỏi mình những câu hỏi đó, có lẽ bạn nên đọc bài này.

IMGP8252

Bạn đang đọc tin tức online, bất chợt bắt gặp quảng cáo Máy ảnh hiệu XYZ + Lens Kit giá chỉ 9t VND, giá quá ngon cho 1 máy ảnh chuyên nghiệp. Mà bạn lại chuẩn bị đi du lịch với gia đình, hay bạn vừa có con nhỏ, hoặc đơn giản là bạn nghĩ máy ảnh chuyên nghiệp chụp chắc đẹp, thế là bạn hăm hở đặt hàng online ngay chiếc máy ảnh chuyên nghiệp NGON-BỔ-RẺ. Hai ngày sau bạn nhận hàng và hăm hở xách chiếc máy ảnh chuyên nghiệp vừa sắm ra chộp lấy chụp để mọi thứ xung quanh, người thân, bạn bè, phong cảnh, và dễ nhất là hoa lá cành. Rồi bạn chợt nhận ra điều gì đó không đúng với hàng loạt câu hỏi :

1. Tại sao ảnh chân dung mình chụp không xóa phông mờ mịt và lung linh như thấy trên mạng?

2. Tại sao ảnh côn trùng hay hoa cỏ không được rõ nét?

3. Tại sao ảnh phong cảnh của mình như tranh vẽ?

Tại sao, tại sao và tại sao?

Sau khi vò đầu bứt tai, bạn lao vào tìm hiểu trên mạng (nếu bạn là người ham học hỏi), thế là bạn hiểu ra các yếu tố cơ bản của nhiếp ảnh là : Khẩu, Tốc, ISO và chụp đúng nét, cũng như bố cục vàng,… Sau khi tìm hiểu bạn lại thực hành với bộ máy ảnh chuyên nghiệp giá 9t mà bạn mua ở trên, bạn thấy ảnh có cải thiện đôi chút nhưng sao ảnh vẫn chưa lung linh. Bạn lại lao vào tìm hiểu và biết là cần phải hậu kì : À thì ra do mình mù Phô tô sốp nên ảnh không đẹp. Thế là bạn lại lao vào tìm hiểu học cách sử dụng PTS, Lightroom,… kết quả là ảnh của bạn có đẹp hơn nhờ chỉnh sửa nhưng vẫn chưa được như mong muốn. Bạn lại lao vào tìm hiểu tiếp và kết quả là bạn hiểu ra các thứ sau :

A. Muốn chụp phong cảnh đẹp và pờ rồ bạn phải có ống góc rộng chuyên chụp phong cảnh, muốn có mây bay, nước đọng thì phải có thêm bộ filter (kính lọc) chuyên nghiệp,…

B. Muốn chụp chân dung xóa phông mờ mịt, mẫu nét và đẹp lung linh thì trước hết phải có ống kính chuyên chụp chân dung, độ mở khẩu lớn,…

C. Muốn chụp macro hoa cỏ, côn trùng đẹp phải có ống chuyên dụng chụp macro, với độ phóng đại ít nhất là 1:1.

D. Muốn chụp ảnh động vật hoang dã, chim cò,… bạn phải có ống tele để chụp xa chất lượng cao.

Và đây mới là vấn đề : mỗi 1 thứ phải có trong các mục A, B, C, D để cho ra ảnh đẹp tương đối dễ dàng có thể đều có giá thành từ ngang bằng cho đến hơn bộ máy ảnh chuyên nghiệp NGON-BỔ-RẺ mà bạn đang sở hữu.

Nhiều người có thể tự hào chụp ảnh đẹp với smartphone, chụp ảnh đẹp với chỉ máy ảnh PnS (máy du lịch thông thường) hay máy ảnh siêu zoom với giá rẻ và tiện lợi hơn nhiều so với máy ảnh DSLR. Cũng có những người cầm bộ máy DSLR hàng chục, thậm chí hàng trăm triệu mà ảnh chụp cũng như chụp bằng smartphone. Nhưng có một điều không thể phủ nhận là với những kiến thức nhất định về nhiếp ảnh, khoảng tài chính kha khá thì với 1 bộ máy ảnh DLSR tương đối bạn có thể cho ra những bức ảnh chấp nhận được. Do vậy, có mua máy ảnh DLSR tóm lại vẫn là ở quyền quyết định của bạn. Bài viết này cùng lắm chỉ để mua vui (có thể cũng không vui) được vài phút online nếu ai đó đủ kiên nhẫn để đọc đến cuối bài.

P201601-14 (Explored January 17, 2016)

Kết luận : Không hẳn cứ cầm DLSR là chụp ảnh đẹp,… vế sau ai muốn điền gì thì điền.

04/2016

Kinh nghiệm chụp macro với tube rẻ tiền

P201507-21

Như tui từng giới thiệu trong bài Đảo đầu ống kính chụp macro : đơn giản mà hiệu quả  thì ngoài cách chụp macro chính quy với ống macro có tỉ lệ phóng đại 1:1, thì ta có thể chụp bằng các cách không chính uy mà có thể rẻ tiền hơn. Ví dụ như lắp thêm close-up filter vào các ống kính thông thường (kiểu như gắn kính lúp cho ống kính) hay thậm chi lắp luôn các close-up filter này lên ống macro để tăng thêm độ phóng đại. Hoặc ta có thể đảo đầu ống kính, hoặc dùng tube như tui sẽ giới thiệu sau đây. Như tựa đề, để có thể chụp macro với tube loại rẻ tiền, tức là không có chức năng chỉnh khẩu hay báo nét, mà chỉ đơn thuần là một loại ống nối đưa ống kính ra xa (cảm biến) máy ảnh để tăng độ phóng đại. Chủ yếu tui sẽ giới thiệu các thiết bị cần thiết và kinh nghiệm thực tế của bản thân để tham khảo, chứ không phải là một bài hướng dẫn chụp macro.

1. Thiết bị

  • Máy ảnh, máy ảnh DLSR bất kì
  • Ống kính, nên là ống tiêu cự trên dưới 50, và có vòng chỉnh khẩu tay
  • Ống tube cùng ngàm với máy ảnh
  • Đèn flash rời (nếu có) không thì dùng flash cóc trên máy ảnh (nếu có) cũng OK

P201507-24Ống Rikenon 35-70, ngàm K cho Pentax, có vòng chỉnh khẩu tay(vòng có chữ P)

P201507-23Tube 3 khúc, vòng phía dưới bên phải để gắn vào máy ảnh,
vòng phía dưới bên trái để gắn ống kính vào.

P201507-22Sau khi lắp ống kính vào tube

2. Lưu ý về thiết bị:

  • Ống kính, nên dùng các loại có vòng chỉnh khẩu, vì sao thì phía sau mình sẽ nói. Ống kính Rikenon phía trên là ống 35-70, có chức năng macro, dùng cho máy phim, giá thị trường khoảng 300k – 500k tùy độ mới. Các ống M42 đều dùng được với điều kiện là phải có thêm ngàm chuyển phù hợp cho máy ảnh của mình, giá thị trường khoảng 150k.
  • Tube thì tùy ngàm máy ảnh sẽ có các loại khác nhau. Tube phía trên mình dùng chỉ là loại bình thường, giá thị trường trên dưới 200k.

3. Kinh nghiệm chụp với tube
Sau đây là kinh nghiệm chụp thực tế của tui với tube 3 khúc (có khi chỉ dùng 1 hoặc 2 khúc) và ống kính Rikenon 35-70 macro ở tiêu cự 70mm, trình bày dưới dạng hỏi đáp cho dễ theo dõi.

  • Vì sao phải cần ống kính có vòng chỉnh khẩu tay?
    Khi gắn tube đưa ống kính ra xa cảm biến máy ảnh sẽ làm giảm lượng ánh sáng đi vào cảm biến. Và cần phải khép khẩu tương đối, từ f/8 trở lên để đảm bảo khoảng ảnh rõ (DOF) đủ dầy để thấy được hết chủ thể muốn chụp. Ống MF tùy dòng có thể chỉnh khẩu được trên máy, tuy nhiên khi lắp lên tube loại này thì sẽ không thể chỉnh khẩu trên máy được, do vậy phải chỉnh khẩu tay, đó chính là lí do mà mình nói ở trên là phải chọn ống kính có vòng chỉnh khẩu tay.
  • Vì sao cần phải có đèn flash rời?
    Như đã nói ở trên, hầu hết các trường hợp ta đều phải khép khẩu để tăng trường ảnh rõ (DOF) đều này dẫn đến giảm lượng ánh sáng đi vào cảm biến. Để khắc phục điều này ta có thể giảm tốc độ chụp để tăng lượng ánh sáng vào cảm biến, điều này dẫn đến hậu quả là sẽ bị rung tay ở tốc độ chậm khiến ảnh không nét. Do vậy, một đèn flash rời là cần thiết để đảm bảo đủ sáng cho chủ thể.
  • Để khẩu và tốc bao nhiêu thì được?
    Do cần phải khép khẩu nên tùy điều kiện ánh sáng tui thường để khẩu như sau:
    a/ Khi đủ sáng, không cần dùng flash thì để khẩu khoảng f/8, tốc độ thì tối thiểu 1/60s. Nếu không thể đảm bảo khẩu và tốc này thì tăng ISO lên, các máy DSLR đới sau này ISO800 hay thậm chí ISO1600 cũng không ảnh hưởng nhiều đến chất ảnh.
    b/ Khi thiếu sáng, buộc phải dùng flash thì, khẩu để từ f/11 đến f/16, điều này sẽ giúp ảnh nét sâu hơn. Còn tốc độ thì tối thiểu cũng phải 1/60s và nếu tăng lên thì không được vượt quá tốc độ ăn đèn của flash (tốc độ này của máy ảnh Pentax thường là 1/180s, máy Nikon là 1/250s,…), thông thường thì tui để 1/125s. Còn cường độ sáng đèn flash thì sao? Chuyển sáng mode Manual, 1/2 đến khoảng 1/16, tức là ta chỉ cần flash hỗ trợ thêm sáng, hầu hết các trường hợp không cần đánh hết công suất.
  • Máy ảnh để ở chế độ nào?
    Do khẩu chỉnh tay và tốc, ISO chỉnh trên máy nên tất nhiên là máy ảnh phải chuyển sang chế độ M.
  • Làm sao đo sáng được?
    Việc đo sáng là phụ thuộc vào dòng máy.
    Pentax : nhấn nút green mode để máy đo sáng giùm, sau đó tăng tốc lên gấp đôi là OK.
    Nikon, Canon, Sony : nên tìm hiểu thêm trong HDSD của máy, đo sáng với ống MF thì như thế nào. Kinh nghiệm cơ bản là cứ theo dõi thước đo sáng, cho đúng sáng là OK, trường hợp dùng flash rời thì EV- cũng OK, không cần phải đúng sáng.

4. Ảnh chụp thực tế

Chắc chắn đây là phần được mong đợi nhất, vì nói nhiều mà không có ảnh minh họa thì chán ngắt.

1. Những ngọn nến
P201507-20  Tube 2 khúc, Khẩu f/8, Tốc 1/320s, ISO320, không flash

2. Ngắm hoaP201507-18Tube 2 khúc, Khẩu f/16, Tốc 1/60s, ISO320, flash (M,1/4)

3. Màn đất
P201506-25
Tube 3 khúc, Khẩu f/16, Tốc 1/60s, ISO400, flash (M,1/8)

4. Màn đất
P201506-28
Tube 3 khúc, Khẩu f/16, Tốc 1/160s, ISO400, flash (M,1/8)

5. Màng màng tím
P201506-27Tube 3 khúc, Khẩu f/16, Tốc 1/100s, ISO400, flash (M,1/4)

7/2015

Tăng tốc hay Giảm tốc?

PCXẢnh panning Tốc 1/30, Khẩu f/7.1, ISO 100, tiêu cự 34mm

Cũng như Khẩu, Tốc là một trong 3 yếu tố cơ bản tạo ra hình ảnh. So với Khẩu, thì hiểu về Tốc đơn giản hơn, vì Tốc là Tốc độ chụp hay còn gọi là Thời chụp, tiếng Tây là Shutter Speed. Đương nhiên đã là Tốc thì sẽ có Nhanh có Chậm tuỳ theo ta Tăng tốc hay Giảm tốc. Vấn đề ở đây là khi nào thì cần tăng, khi nào thì phải giảm tốc. Trước hết, thông thường Tốc sẽ có dạng phân số, với tử số là 1, và mẫu số là 2, 4, 8, 15, 30… thể hiện thời gian. Ví dụ 1/60, nghĩa là Tốc độ chụp là 1/60 của giây (s), mẫu số càng lớn thì tốc độ chụp càng nhanh. Còn khi Tốc độ chụp từ 1s trở lên thì sẽ có kí hiệu chính là số giây đó. Ví dụ 30, 15, 8, 4, 2, 1. Tốc độ chụp nói cách khác chính là thời gian mà máy ảnh (chính xác là cảm biến) nhận ánh sáng. Thời gian càng lâu thì sẽ có càng nhiều ánh sáng vào máy ảnh cho nên tùy vào môi trường, mục đích chụp ảnh mà ta sẽ đặt các tốc độ chụp phù hợp khác nhau. Khi tăng tốc độ chụp nhanh lên tức là giảm giá trị thời gian phơi sáng xuống. Các máy ảnh DLSR hiện nay có tốc độ chụp nhanh nhất thông thường là 1/4000s, có dòng máy chụp được 1/8000s. Khi giảm tốc, tức là ta tăng thời gian phơi sáng lên, các máy DSLR thông thường cho phép thay đổi tốc trong cài đặt mặc định là đến 30s, muốn giảm hơn tốc độ này thì máy phải có chế độ B (Bulb) giảm đến bao nhiêu tùy thích, nếu có thêm phụ kiện phù hợp (ví dụ như kính lọc (filter) ND, GND,…)

Khi nào thì cần Tăng tốc?

  • Khi chụp môi trường nhiều ánh sáng, cần tăng tốc để giúp ảnh đúng sáng,…
  •  Khi cần bắt dính chuyển động của các hoạt động thể thao, xe chạy,…
  •  Khi chụp ảnh tự nhiên với chủ thể động như chim, bướm,…

Khi nào cần Giảm tốc?

  • Khi chụp ảnh trong môi trường thiếu sáng
  • Khi chụp ảnh chuyển động kiểu Panning, chủ thể thì rõ, mà hậu cảnh thì mờ, tốc độ thông thường trong trường hợp này là 1/15s hoặc 1/30s,…
  • Khi chụp ảnh phơi sáng (long-exposure) lúc này thì phải khép khẩu cho nên buộc phải giảm tốc độ xuống cho phù hợp với đơn vị tính là s, trường hợp phơi đêm. Còn khi phơi thác, phơi suối để cho dòng nước mịn màng như dải lụa thì tốc chỉ cần khoảng 1/15s đến 1s là được. Lưu ý là các trường hợp phơi sáng ban ngày thì cần thêm các kính lọc (filter) như ND, GND mới giảm được tốc độ chụp xuống.Ngoài ra, trong các trường hợp tốc từ 1/30s trở xuống thì nên đặt máy ảnh trên chân máy (tripod) để hạn chế hiện tượng rung tay làm nhòe ảnh, trừ khi bạn muốn làm nhòe với ý đồ nghệ thuật.

P201507-17Ảnh phơi sáng, Tốc 30s, Khẩu f/16, ISO 160, Tiêu cự 17mm

Tốc độ có liên quan đến tiêu cự hay không?

  • Câu trả lời là có, với các ống kính tiêu cự dài mà tốc độ chụp chậm sẽ xảy ra hiện tượng rung làm nhòe ảnh. Vậy thì tốc độ chụp theo tiêu cự bao nhiêu là phù hợp? Câu trả lời là … không biết. Tuy nhiên theo kinh nghiệm thông thường thì nếu có thể, nên để tốc độ chụp gấp đôi tiêu cự ống kính, điều này nghĩa là sao, ví dụ với ống kính tiêu cự 200mm thì tốc độ chụp nên đặt là 1/400s. Điều này có thể thay đổi nếu trên ống kính hoặc trên thân máy ảnh có chế độ chống rung.

7/2015

Lan tím Đầm Sen

Ngày cuối tuần đi chơi ở Đầm Sen cùng gia đình, tranh thủ sáng tác chút ít vào buổi chiều. Vườn lan Đầm Sen không có nhiều loài lan lạ, hầu hết là Đăng lan (dendrobium), nhưng được cái phong phú chủng loại, màu sắc và hầu hết đều đang nở hoa rất đẹp, và như càng lung linh hơn trong ánh nắng chiều.

Dance

Purple orchid

Ngược sáng

Another purple

Purple orchid (1)

Green leaf on holiday

Sáng ngày Quốc khánh, lang thang Văn Miếu tìm con art, art đâu không thấy nhưng cũng bắt được 1 em tắc kè đang tắm nắng và vài em ong chăm chỉ làm việc ngay cả trong ngày lễ. Lượn hết 1 vòng chuẩn bị về thì bất chợt bắt gặp 1 chiếc lá xanh với dáng rất lạ nổi bật trong ánh nắng sớm, bên mép ruộng lúa. Bokeh là ruộng lúa sớm thì còn gì bằng, thế là tranh thủ sáng tác cho dù bụng đang đói vì chưa ăn sáng. 🙂 Kết quả là em nó đây, sau khi qua chỉnh sáng tối, contrast cùng hiệu ứng Lomo-ist trong Picasa.

Green leaf

Bonus thêm em tắc kè đang tắm nắng nữa đây.
Đón nắng

Handmade lanterns for kids

Không phải là lần đầu tiên làm lồng đèn trung thu, nhưng là lần đầu tiên làm cho con chơi, thay vì phải đi mua. Ai chưa sắm lồng đèn thì tự làm thử xem nhé, dễ ợt. 😀 Chúc tất cả người lớn Trung thu vui!

2 lồng đèn
Handmade lanterns

Niềm vui con trẻ
Vui Trung thu

Entry đầu tiên

Entry đầu tiên với rất nhiều bỡ ngỡ, từ giao diện cho đến cách insert hình ảnh, cách chọn phông chữ,… lại thêm kết nối wifi có vấn đề nên viết bài không suôn sẻ chút nào. Thôi thì vạn sự khởi đầu nan, hy vọng trang photo blog này có ích cho bản thân và có ích với cộng đồng chơi ảnh nghiệp dư, coi việc chụp ảnh như thú vui ngoài công việc.

Hồ Long Ẩn(Hồ Long Ẩn 1 buổi sáng mùa hè, ảnh chụp bằng bộ gear Pentax K-01 + Kit 18-55)

Hồ Long Ẩn (HDR)(Một góc khác của Hồ Long Ản, xử lí theo kiểu HDR, ảnh gốc vẫn chụp bằng K-01 + Kit)